US

The VICE Channels

Foto: Twitter
Tuesday, 27 September, 2016

De FIFA heeft zijn antiracisme-werkgroep opgeheven en dat verbaast ons niks

Het is weer zover: de FIFA werd hardop uitgelachen in de media. Ditmaal omdat ze hun antiracisme-werkgroep hebben opgeheven, omdat ze hun taak zouden hebben volbracht. Het klinkt inderdaad alsof ze racisme uit het voetbal hebben gehaald, terwijl er overal om ons heen tekenen zijn dat dat niet zo is. Maar wat was dan wel de precieze taak van de werkgroep? En waarom wilde de FIFA eigenlijk zo’n werkgroep?

Dat laatste komt vooral door het WK in Rusland. Toen de keuze net op het land was gevallen, kreeg de FIFA veel protest vanuit verschillende voetbalbonden. Het Russische voetbal staat al langer bekend om verschillende problemen rondom racisme en discriminatie.

Vooral toen Rusland zich begon te bemoeien met de Krim werd hier en daar voorzichtig het woord ‘boycot’ naar voren gebracht bij de voetbalbonden. De deelnemende landen wilden natuurlijk niet bekend staan als voorstanders van racisme, dus moest Blatter iets verzinnen om uiteindelijk iedereen toch naar Rusland te trekken.

In een reflex kwam hij in 2013 op met de FIFA Task Force Against Racism and Discrimination. Hiermee kon de FIFA aan iedereen laten zien dat ze actief bezig waren met de problemen in Rusland. Onder leiding van vice-president Jeffrey Webb zou de werkgroep zorgen voor:

– Een handboek voor het omgaan met discriminatie
– Prijzen voor prestaties of organisaties die helpen discriminatie te bestrijden
– Het identificeren van risicowedstrijden

Verder had de werkgroep nog een paar andere, kleine taken, die eigenlijk alleen een aanvulling voor het handboek zouden zijn.

De hoofdtaak was vooral het bieden van oplossingen. Met die oplossingen zou een voetbalbond er alles aan kunnen doen om een groot evenement zo discriminatieloos mogelijk te kunnen maken. Het zag eruit als een strak plan wat ook daadwerkelijk een effect zou kunnen hebben op het alomtegenwoordige racisme in het voetbal.

Helaas werd Webb ontslagen na een corruptieschandaal en nam de Congolees Constant Omari het roer over. Vervolgens is de werkgroep een jaar lang niet meer bij elkaar gekomen. Dat is best raar voor een werkgroep die in het handboek hun eigen filosofie beschrijft als: ‘Aware of its strengths, the focus of the FIFA task force is very much on “doing” rather than “being”’.

Afgelopen zondag kwam de FIFA met goed nieuws. Er was geen werkgroep meer nodig. Ze hadden hun taken volbracht.

Eerlijk is eerlijk, het was nooit de taak van de antiracisme-werkgroep om al het racisme uit het voetbal te verbannen. Ze hebben een handboek gemaakt en ze belonen initiatieven die racisme en discriminatie bestrijden. De Russische voetbalbond heeft, als ze daar interesse in hebben, nu een beter beeld van wat ze tegen racisme kunnen doen in de aanloop naar het WK. Maar is er daadwerkelijk iets veranderd? Laten we eens kijken hoe het met racisme gesteld is in het Russische voetbal.

Er is eerder een hoogtepunt bereikt dan dat het is verminderd. In het seizoen 2014/2015 werden er door verschillende instanties 92 gevallen van discriminatie van Russische fans in en bij de stadions geteld. In de twee seizoenen daarvoor werden er bij elkaar opgeteld 83 voorvallen genoteerd. De voorvallen bleven ook nog eens grotendeels onbestraft.

Het handboek heeft dus nog geen vruchten afgeworpen. De FIFA houdt verder haar handen af van een pro-actieve aanpak van racisme. Ze laten het overkomen alsof ze hebben gedaan wat ze konden, maar in praktijk was het werk van de werkgroep niet veel meer dan op papier zetten hoe mensen met elkaar om moeten gaan.

Een gemiste kans, want de FIFA kan wel degelijk hardere maatregelen nemen. Het is hun WK, Rusland is slechts het gastland. Het maken van een handboek voor Rusland als je ze het WK al hebt beloofd, is daarom een beetje alsof je een kind een Xbox geeft en ze daarna verplicht om een enorm saai boek over gameverslaving te lezen.

Het lijkt alsof het voor de FIFA alleen belangrijk was om in de media te kunnen zeggen dat ze hun best hadden gedaan om de voetbalwereld minder racistisch te maken. Als ze willen, kunnen ze de organisatie van het WK zelfs een award geven. Best handig allemaal.

Maar het maakt niet uit. In 2018 zullen alle landen toch weer naar het WK gaan, van een boycot is geen sprake meer. Natuurlijk zullen we in de aanloop naar het toernooi massaal ‘boe’ roepen naar de FIFA voor het feit dat het WK in Rusland is, maar in juni zitten we met zijn allen gewoon op de bank om elke minuut van elke wedstrijd te kijken.

Dit hele riedeltje zullen we hoogstwaarschijnlijk zelfs herhalen in 2022. De FIFA laat nu al een bedrijf uit Qatar de stadions in het land checken op duurzaamheid. Alle stadions zijn tot nu toe goedgekeurd, ondanks de aanwezigheid van enorme aircosystemen.

Ik weet niet wat er moet gebeuren voordat het WK een keer wordt geboycot, want de FIFA kan blijkbaar de meest ernstige misstanden in een gastland wegwuiven met een handboek. Maar het toont wel een belangrijk probleem aan. Hoe erg je ook tegen het WK in Rusland of Qatar bent, je zal nooit uit protest zeggen: “Ik ga niet naar de finale Nederland – Duitsland kijken”. Onze liefde voor voetbal maakt ons machteloos.

Mis niets! Like VICE Sports Nederland voor je dagelijkse dosis ijzersterke sportverhalen: